Her öğretmenin ders yılına başlamadan önce aklında aynı soru olur: “Öğretmen dosyasında bulunması gerekenler nelerdir?” Çünkü düzenli hazırlanmış bir öğretmen dosyası, hem resmi evrakların takibini kolaylaştırır hem de yıl boyunca derslerin ve okul içi çalışmaların daha planlı ilerlemesine yardımcı olur. Aslında bu dosya, öğretmenin hem idari hem de akademik işlerini düzenleyen bir rehber gibidir.
Öğretmen dosyasını hazırlamak, çoğu öğretmen için sadece resmi bir iş değildir; aynı zamanda “Her şeye yetişmem gerekiyor.” baskısını hissettiren bir süreçtir. Bu nedenle bu içerikte sadece listeyi değil, bu yükü taşırken kendini daha güvende hissetmeni sağlayacak birkaç önemli hatırlatmayı da paylaşacağız.
Eğer zaman zaman bu evrak yoğunluğu arasında kendini sıkışmış, plansız ya da yalnız hissediyorsan bilmelisin ki bu durum öğretmenliğinin kalitesiyle değil; sistemin öğretmenlere yüklediği fazlalıklarla ilgilidir.
MESLEKİ GÜÇ PROGRAMIMIZA KATIL!
Öğretmen dosyasını düzenlemek önemli, ama asıl önemli olan senin iyilik hâlin.
Öğretmen Dosyasında Neler Olmalı?
Türk Bayrağı
Her öğretmen dosyasının ilk sayfasında Türk Bayrağı bulunur. Bu, hem sembolik bir anlam taşır hem de resmi bir düzenin parçasıdır.
Atatürk Resmi
Dosyada Atatürk’ün resmi yer almalıdır. Eğitim sürecinde değerlerin ve Cumhuriyet mirasının önemini hatırlatır.
İstiklal Marşı
Öğretmen dosyası evrakları arasında mutlaka İstiklal Marşı bulunur. Öğrencilere ve öğretmenlere ortak değerleri hatırlatır.
Gençliğe Hitabe
Atatürk’ün Gençliğe Hitabesi, öğretmen dosyasında sembolik ve kültürel bir belge olarak yer alır.
Öğretmen Öz Geçmiş
Öğretmenin kişisel bilgilerini, mesleki geçmişini ve deneyimlerini içeren kısa bir öz geçmiş mutlaka dosyada yer almalıdır.
Talim Terbiye Kurulu Öğretim Programı
Derslerin resmi çerçevesini belirleyen Talim Terbiye Kurulu programları dosyada bulunmalıdır.
1739 Sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu
Eğitim sisteminin temel esaslarını içeren bu kanun, öğretmenlerin görev ve sorumluluklarını bilmesi açısından dosyada yer almalıdır.
Yıllık Planlar
Derslerin yıllık akışını gösteren planlar, öğretmen dosyası içeriğinde mutlaka bulunur. Hem denetimlerde hem de ders düzeninde öğretmene rehber olur.
Yıllık planda zorlanman, kötü öğretmen olduğunun değil; sınıfın gerçek ihtiyaçlarının tek bir plana sığmayacağının göstergesidir.
Zümre Tutanakları (1. ve 2. Dönem)
Öğretmenlerin zümre toplantılarında aldığı kararların yazılı hali, dosyada yer almalıdır. Bu belgeler, öğretim süreçlerinde uyum ve ortak çalışmayı gösterir.
İl Zümre Tutanakları
İl genelinde yapılan zümre toplantılarında alınan kararlar da öğretmen dosyasında saklanmalıdır.
Günlük Planlar
Her ders için hazırlanan günlük planlar, öğretmenin sınıfta izleyeceği yolu belirler. Bu planlar, öğretim sürecinin düzenli yürütülmesi için önemlidir.
Birçok öğretmen, günlük planların tutmaması yüzünden kendini yetersiz hisseder; oysa bu tamamen normal ve yaygın bir durumdur.
İş Takvimi
Okulun ve öğretmenin yıl boyunca izleyeceği resmi takvim dosyada bulunmalıdır. Bu; sınav, toplantı ve etkinliklerin zamanında yapılmasına yardımcı olur.
Şube Öğretmenler Kurulu Kararları
Şube öğretmenler kurulunda alınan kararların tutanakları, öğrencilerin gelişimini takip etmek açısından önemlidir.
Öğrenci Performans Çizelgesi
Öğrencilerin akademik gelişimini düzenli şekilde kayıt altına alan çizelge, öğretmen dosyası belgeleri arasında yer almalıdır.
Proje Değerlendirme Formu
Öğrencilerin hazırladığı proje ve ödevlerin değerlendirilmesi için kullanılan formlar, dosyada düzenli şekilde saklanmalıdır.
BEP’li Öğrenci Dosyası (Varsa)
Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP) kapsamında hazırlanan belgeler, özel gereksinimi olan öğrenciler için dosyada yer almalıdır.
BEP süreçlerinde yalnız hissetmek çok doğal; öğretmenlerin büyük çoğunluğu bu süreçte destek arıyor.
Yazılı Kâğıtları ve Ayrıntılı Puanlanmış Cevap Anahtarları
Yapılan sınavlara ait yazılı kâğıtları ve ayrıntılı puanlamaların kayıtları, öğretmen dosyasının son bölümlerinde bulunmalıdır.
Rehberlik Dosyasında Olması Gerekenler Nelerdir?
Rehberlik Yıllık Planı
Sınıfta yapılacak rehberlik etkinliklerinin düzenli yürütülmesi için yıllık plan mutlaka dosyada yer almalıdır. Bu plan, öğretmene dönem boyunca yol gösterir.
Öğrenci Tanıma Fişleri
Her öğrencinin kişisel özelliklerini, ilgi alanlarını ve ihtiyaçlarını gösteren tanıma fişleri, rehberlik sürecinde temel başvuru kaynağıdır.
Veli İletişim Bilgileri
Velilere hızlıca ulaşabilmek için güncel iletişim bilgileri düzenli olarak dosyada saklanmalıdır. Acil durumlarda büyük kolaylık sağlar.
Öğrencilerin Akademik Notları
Öğrencilerin tüm derslerden aldıkları notlar, onların akademik gelişimini takip etmek için dosyada yer almalıdır.
Sınıf Listesi
Öğrencilerin ad-soyad bilgilerini içeren güncel sınıf listesi, rehberlik dosyasının olmazsa olmazıdır.
Devam–Devamsızlık Çizelgesi
Öğrencilerin derse devam durumlarını takip eden çizelgeler, sorumluluk bilincini geliştirmek ve velilerle iletişimde şeffaflık sağlamak açısından önemlidir.
Sınıfın Haftalık Ders Programı
Derslerin saatlerini ve öğretmenlerini gösteren haftalık program, hem öğrencilere rehberlik etmek hem de rehber öğretmenin sınıfı düzenli takip etmesini kolaylaştırır.
Sınıf Oturma Düzeni
Öğrencilerin sınıf içerisindeki oturma düzeni, gözlem yapmak ve ilişkileri daha iyi anlamak için dosyada bulunmalıdır.
Kulüp Çalışmaları Listesi
Öğrencilerin hangi sosyal kulüplere katıldığını gösteren listeler, onların ilgi alanlarını ve sosyal gelişimini izlemek için önemlidir.
Sınıfa Giren Öğretmenlerin Listesi
Öğrencilerin ders aldığı tüm öğretmenlerin listesi, rehber öğretmen ile diğer öğretmenler arasındaki iletişimi güçlendirir.
Veli Formları
Velilerden alınan görüş ve onay formları, hem rehberlik sürecinin hem de resmi işleyişin tamamlayıcı belgeleri arasında yer alır.
Kulüp Dosyasında Neler Olmalı?
Kulüp Yönetmeliği
Her kulübün işleyişini düzenleyen yönetmelik dosyada bulunmalıdır. Bu belge, yapılacak tüm etkinliklerin resmi çerçevesini belirler.
Öğrenci Üye Listesi
Kulübe katılan öğrencilerin isimlerinin yer aldığı güncel liste, hem yoklama hem de görev dağılımı açısından önemlidir.
Karar Kayıtları
Kulüp toplantılarında alınan kararların yazılı hale getirildiği defter ya da dosya, yapılan çalışmaların takibini kolaylaştırır. Bazı kulüplerde resmi defter zorunlu olmasa da kayıt tutmak faydalıdır.
Belirli Gün ve Haftalar Çizelgesi
Yıl boyunca kutlanacak ve anılacak özel günler için hazırlanan çizelge, kulüp etkinliklerinin planlı şekilde yürütülmesini sağlar.
Pano Çalışmaları Dosyası
Kulübün yaptığı afiş, duyuru ve pano çalışmalarının örnekleri dosyada düzenli olarak saklanmalıdır. Bu hem görsel bir arşiv oluşturur hem de sonraki yıllar için rehber olur.
Öğretmen Dosyası Hazırlamak Zorunlu Mu?
Evet, öğretmen dosyası hazırlamak zorunludur. Her öğretmenin kendi branşına ve görevine uygun şekilde düzenlenmiş bir dosyaya sahip olması beklenir. Bu dosya, öğretmenin resmi sorumluluklarını yerine getirdiğinin ve derslerini planlı bir şekilde yürüttüğünün göstergesidir.
Düzenli tutulmuş bir dosya; yıllık planlardan zümre tutanaklarına, öğrenci listelerinden performans çizelgelerine kadar pek çok belgeyi içerir. Bu nedenle öğretmen dosyası evrakları hem öğretmenin günlük çalışmalarında rehber olur hem de gerektiğinde okul yönetimi ve denetimlerde sunulacak resmi bir kayıt niteliği taşır.
Öğretmen Dosyası İçeriği Nasıl Düzenlenmeli?
Öğretmen dosyası içeriği, yalnızca belgelerin bir araya getirilmesiyle tamamlanmaz. Dosyanın geçerliliği ve denetimlerde işlevsel olabilmesi için mutlaka belirlenen öğretmen dosyası evrak sıralaması takip edilmelidir. Yani Türk Bayrağı ve Atatürk resmiyle başlayan dosya, ardından İstiklal Marşı, Gençliğe Hitabe, öz geçmiş, öğretim programı ve diğer belgeler şeklinde belirlenen sıra ile hazırlanmalıdır.
Bu noktada öğretmenlerin kendi tercihine göre farklı düzenlemeler yapması uygun değildir. Belgelerin eksiksiz olmasının yanı sıra doğru sıralama da dosyanın resmi bütünlüğünü sağlar. Dosyanın başına basit bir öğretmen dosyası içindekiler listesi eklemek ise hem kullanımı kolaylaştırır hem de denetimlerde belgelerin kontrolünü daha pratik hale getirir.
Eğer çok daha iyi bir öğretmen olmak istiyorsan, daha önce yazdığım İyi Öğretmen Nasıl Olmalı? başlıklı yazımı da okumanı tavsiye ederim.
Son Söz
Her yeni eğitim yılı, yepyeni umutlar ve sorumluluklarla birlikte geliyor. Dosyaların hazır olması, planların tamamlanması önemli; ama en büyük değer senin sınıfa taşıdığın emek, sabır ve sevgide gizli. Öğrencilerin gözünde sadece bilgiyi aktaran değil, hayatlarına dokunan bir rehbersin.
Yeni eğitim öğretim döneminde sana kolaylık, huzur ve başarı diliyorum. Unutma, yaptığın iş sayfalara sığmaz; senin katkın, öğrencilerinin hayatında yıllarca iz bırakacak.
Eğer bu evrakları hazırlarken bir yandan da “Bu yükü nasıl daha sürdürülebilir şekilde taşıyabilirim?” diye düşünüyorsan yalnız değilsin. Öğretmenlerin büyük çoğunluğu evrak yükünün yanında sınıf yönetimi, motivasyon ve mesleki tükenmişlik konularında desteğe ihtiyaç duyuyor.
Mesleki Güç Programı tam bu noktada öğretmenin görünmeyen yükünü hafifletmek için var.
